{czytanki}
Dziecko alkoholika
"Inteligentny. Zawsze imponowała mi jego wiedza. Wydawało mi się, że zna odpowiedź na każde pytanie. Samotnik. Nie przepada za ludźmi, chociaż przy puszce piwa potrafi się z nimi naprawdę dobrze dogadywać. Do czasu... gdy puszka piwa zamienia się w butelkę wódki. Wtedy staje się zupełnie inny - wulgarny, chamski, po prostu głupi." O tym jak wygląda życie córki alkoholika opowie bohaterka mojego reportażu.WSTYD
Kiedy byłam małą dziewczynką bardzo przeżywałam to, że pije. Nie lubiłam zapraszać koleżanek do siebie. Bałam się, że zobaczą go w tej drugiej skórze. Wychodzenie z domu też było dla mnie krępujące. Zastanawiałam się, co będzie jak idąc z koleżanką spotkam go nietrzeźwego na ulicy. Czy będę potrafiła powiedzieć "cześć tato", a potem spojrzeć w oczy przyjaciółki przyznając się, że to on mnie wychowuje? Dla mnie kiedy pił był kimś innym. Mówiłam wtedy na niego "ojciec".
Właściwie nie wiedziałam i nadal nie wiem czy to alkoholizm. Alkoholik zawsze kojarzył mi się z agresją wobec rodziny, z jakimiś okropieństwami, a przecież u mnie jest tylko pijany od czasu do czasu ojciec. Nie bije mnie, niekiedy tylko wyzywa, ale mam świadomość tego, że pod wpływem alkoholu nie jest sobą. Kiedyś nie wytrzymałam tej sytuacji i zwierzyłam się przyjaciółkom. Chciały mi pomóc. Zaproponowały, żebym poszła na terapię dla dzieci alkoholików. Jak było mi potem wstyd, nie zapomnę do dzisiaj. Martwiły się o mnie, a mi przecież żadna krzywda się nie działa. Oczywiście nie poszłam na to spotkanie, bo wydawało mi się, że chodzą tam tylko dzieci bite, molestowane, zastraszane, a nie takie jak ja, których ojciec po prostu lubi wypić częściej niż powinien.
Pił od kiedy pamiętam. Częściej jak pojawiały się problemy, kiedy czuł, że nie sprosta jakiejś trudnej sytuacji czy oczekiwaniom innych. Alkohol dodawał mu odwagi... Zwalniał się z pracy, a potem na trzeźwo prosił, aby dali mu jeszcze jedną szansę.
SMUTEK
Pamiętam łzy mamy. To było najcięższe do zniesienia. Nie mój własny płacz, ale widok skrzywdzonej najbliższej mi osoby. Czułam ogromny ścisk w sercu kiedy mama wracała z pracy pytając gdzie jest tata. A on oczywiście pił. Czasami starałam się koloryzować prawdę, żeby dać jej trochę nadziei, że dzisiaj wcale się nie upije, ale ciężko było kogoś przekonać, kiedy samemu się nie wierzyło we własne słowa.
ZŁOŚĆ
Jak trochę podrosłam i poczułam się silniejsza, pijany ojciec działał mi na nerwy jak nikt inny. Dziwną satysfakcje dawało mi patrzenie na niego, kiedy ledwo trzymał się na nogach. Czerpałam przyjemność z prowokowania go do kłótni czy rozmowy, w której nie miał szans wygrać. Kiedy wchodził do domu łapiąc się za cokolwiek, żeby utrzymać pionową pozycję, miałam ochotę go kopnąć. Chciałam, żeby się przewrócił, uderzył w głowę, chociaż wiem, że pewnie nic by to nie zmieniło. Czasami nawet modliłam się, żeby umarł. W złości życzyłam mu śmierci, robiłam laleczki voodoo wbijając w nie igły z wielka wiarą, że to da mu cierpienie. Nie poskutkowało.
BEZSILNOŚĆ
Przyszedł taki moment, w którym zdałam sobie sprawę, że nic tu nie pomoże. Ani nasz płacz, ani prośby mamy, ani nawet te laleczki. Nic, całkowicie nic nie powstrzyma go od picia. To jego całe życie. Alkohol - największy przyjaciel. Ta bezsilność sprawiła, że powoli przestało mi zależeć na tym, żeby się zmienił. Pogodziłam się z tym jego alkoholizmem.
OBOJĘTNOŚĆ
Mam 23 lata, ciągle mieszkam z rodzicami. Teraz kiedy nadchodzi ten dzień, w którym tata się spóźnia do domu nie ma już we mnie złości, żalu, bólu. Nie płaczę. Jedyne co czuję to obojętność. Pustka. Idę do swojego pokoju i nawet kłótnie rodziców, płacz mamy, wyzwiska rzucane w jej kierunku nie robią na mnie wrażenia. Udaje mi się nawet znaleźć plusy całej tej sytuacji. Kiedy tata upija się poza domem, mogę sobie do woli oglądać telewizję. Jeśli chce niech pije, ale niech nam nie zakłóca spokoju.
ŚMIECH PRZEZ ŁZY
Bywają dni - trzeźwości taty - kiedy śmiejemy się z tego jego alkoholizmu. Znajomi rodziców wchodząc do naszego domu żartują sobie "O Zbyszek, dzisiaj nie pijesz?", na co tata odpowiada "Dzisiaj mam imieniny, nie piję". Wszyscy się śmiejemy, chociaż to raczej śmiech przez łzy, których nie widać. Taki nasz czarny humor.
ZROZUMIENIE
Jako przyszły lekarz powinnam starać się go zrozumieć. Wiem, że tata nie czuje się dobrze sam ze sobą. Kiedyś jak się upił usiadł przy stole w kuchni i zaczął płakać. Mówił, że wie, że się do niczego nie nadaje. Wtedy pierwszy raz zrobiło mi się go żal. Ten pijak wydał mi się człowiekiem, który nie radzi sobie sam ze sobą, nie ma siły walczyć z problemami, które go przerastają. Nic jednak nie usprawiedliwia niszczenia życia innym ludziom. A on największą krzywdę wyrządza mojej mamie.
Ja sobie z tym już poradziłam. Staram się nie wspominać złych dni, a trochę ich było. Wypieram je z mojej świadomości, bo tak mi łatwiej, lepiej. Rozpamiętywanie nic tu nie pomoże.
Jestem w udanym związku od kilku lat, chociaż na początku nie było łatwo. Nie potrafiłam okazywać uczuć ani emocji. Przytulenie, ciepłe słowo, które miało być skierowane w kierunku mężczyzny wydawało mi się takie nienaturalne, obce. Bardzo dużo czasu potrzebowałam, żeby się otworzyć i nauczyć odwzajemniania miłości, która ktoś pragnął mi dać. Gdzieś tam w psychice zakodował mi się model rodziny, w jakim żyję. Słabsza kobieta, która ma cierpieć . Czasami prowokowałam narzeczonego do kłótni i obracałam tak całą sprzeczkę, żebym to ja była tą poszkodowaną. Czułam się wyjątkowo dobrze z tym psychicznym bólem.
Nie wiem czy te moje dziwactwa to wina alkoholizmu ojca, czy nie byłoby ich gdybym miała kochającego, dbającego o rodzinę tatę, Nie wiem. Ale czasami dobrze jest mieć kogoś na kogo można wszystko zrzucić. Mam wytłumaczenie dla swoich wad, co często sprawiało, że czułam się sama ze sobą dużo lepiej, niż to byłoby gdybym całą odpowiedzialność za moje czyny, zachowania czy słowa musiała wziąć na siebie. To czego sama w sobie nie akceptowałam, zrzucałam na kark ojca - alkoholika.
Po tylu latach wspólnego mieszkania pod jednym dachem dotarło do mnie, że alkoholizm to choroba. Nie odkryłam Ameryki, ale dzieciom z takich rodzin jak moja, uświadomienie sobie tego, nie przychodzi z łatwością. Emocje często przysłaniają prawdę. Można powiedzieć, że ponad 20 lat zajęło mi zrozumienie, że tata w gruncie rzeczy cierpi najbardziej z nas wszystkich. Zagubiony, niepewny siebie, nieśmiały, obawiający się nowych wyzwań. To mój tata, który przy każdym upadku szuka ratunku w butelce wódki i niestety, jak do tej pory, tylko tam go znajduje.
DDA
Dorosłe Dzieci Alkoholików (DDA) to dorosłe osoby, które wychowywały się w rodzinie alkoholowej. DDA doświadczają w dorosłym życiu trudności, których korzenie tkwią w doświadczeniach wyniesionych z rodziny alkoholowej.
Dzieci w rodzinach alkoholowych przeżywają wiele trudnych emocji: wstyd, poczucie winy, gniew, smutek i strach. Typowymi sposobami radzenia sobie przez dzieci z rodzin alkoholowych z trudnymi emocjami są m.in. przesunięcie uczuć do podświadomości, pomniejszanie ich lub zaprzeczanie, nierozpoznawanie ich (nienazywanie) i mylenie z myślami.
Do cech wspólnych dla DDA zalicza się m.in.:
- lęk przed utratą kontroli
- lęk przed uczuciami
- lęk przed sytuacjami konfliktowymi
- nadmiernie rozwinięte poczucie odpowiedzialności
- poczucie winy towarzyszące obronie siebie
- niemożność odprężenia się, pofolgowania sobie, odczucia przyjemności
- duży samokrytycyzm
- łatwość zaprzeczania
- trudności przeżywane w związkach intymnych
- przeżywanie rzeczywistości z pozycji ofiary
- mylenie miłości z litością
- skłonność do widzenia świata w czarno - białych barwach w sytuacjach dużego napięcia psychicznego
- skłonność do biernego reagowania
- umiejętność przetrwania w trudnych sytuacjach
Nie można zakładać, że każde dziecko, które wyrośnie w rodzinie alkoholowej będzie się charakteryzowało opisanym powyżej zespołem cech. Pojęcie DDA wraz z przypisywanym mu charakterystycznym zespołem cech, może jednak być pomocne dla osób, które doświadczają trudności spowodowanych doświadczeniami wyniesionymi z rodziny alkoholowej.
Bibliografia:
Kinney J., Lepton G., Zrozumieć alkohol ,Warszawa: PARPA , 1996
Ważne linki:
www.cpp.info.pl test na alkoholizm
txt. Beata Tuszyńska
fot. Joanna Tuszyńska
dodaj komentarz
Dziwne...pierwszy raz weszłam na strony aa, dda i jestem w szoku. Całe życie ukrywam sie przed światem bo mam wrazenie że tylko mnie to spotyka...jestem jedyna osoba z rodziny ktora nie pije...
Sama sie dziwie dlaczego ....o ile moje zycie byłoby łatwiejsze.
Mam prawie 18 lat i od zawsze mój ojciec pił,
nie co dziennie ale bardzo często i do nieprzytomności. Zdarzało mu się też mnie czy moją mamę uderzyć.....Mam dużo znajomych ale bardzo mało osób wie o tym co dzieje się w moim domu... bo nikogo tu nie zapraszam. Za dwa miesiące się wyprowadzam.... bo straciłam nadzieje ze cokolwiek się zmieni .......
choć trudno, warto coś zmienić, ruszyć się wyjechać, szukać wsparcia...
warto zajrzeć na linki pod tekstem np. dda.pl, tam można szukać pomocy...
też jestem córka alkoholika..ta historia jest niczym kopia mojego zycia..dokładnie tak to wygląda..tylko ze ja juz wcale nie wychodze z domu bo mieszkamy na wsi i wszyscy mnie znaja, wiec wole sobie posiedziec w domu. koleżanek w ogóle nie mam bo nikogo do siebie nie zapraszam. niewiem co bylo by lepsze: zostac tu czy sie wyprowadzic?? ta bezsilność mnie poprostu kiedys zabije. chcialam pojść na studia ale niewiem dlaczego nie poszłam, nie potrafie sobie znależć miejsca niewiem co mam ze soba zrobic..ale to tylko moje zycie wiec nic powaznego
Dziwi tylko, że bohaterka do dziś nie jest pewna, czy to alkoholizm. Jak można nie być tego pewnym?